Evropska komisija najavila je da će prva zvanična cijena CBAM certifikata biti objavljena 7. aprila 2026. godine, što predstavlja važan korak u daljoj implementaciji Mehanizma za prekogranično prilagođavanje cijena ugljika (Carbon Border Adjustment Mechanism – CBAM).
Objava prve cijene certifikata označava prelazak CBAM-a u novu fazu implementacije. CBAM je instrument Evropske unije čiji je cilj osigurati da proizvodi koji se uvoze u EU imaju odgovarajuću cijenu emisija ugljika, čime se doprinosi sprječavanju tzv. „curenja ugljika“ i osigurava ravnopravna konkurencija između evropskih proizvođača i uvoznika.
Prema najavi Evropske komisije, uvoznici robe obuhvaćene CBAM-om morat će kupovati CBAM certifikate od februara 2027. godine, kako bi pokrili emisije povezane sa robom koja je uvezena tokom 2026. godine.
Tokom 2026. godine cijena CBAM certifikata određivat će se na kvartalnom nivou, kao prosjek aukcijskih cijena dozvola za emisije u okviru sistema EU ETS (EU Emissions Trading System). Ovakav pristup ima za cilj osigurati transparentnost i usklađenost cijene CBAM certifikata sa tržišnom cijenom ugljika u Evropskoj uniji.
Evropska komisija će izračunavati cijenu certifikata tokom prve sedmice nakon završetka svakog kvartala, a objava će biti izvršena prvog radnog dana naredne sedmice. Planirani datumi objave cijena za 2026. godinu su:
- 7. april 2026. – cijena za prvi kvartal
- 6. juli 2026. – cijena za drugi kvartal
- 5. oktobar 2026. – cijena za treći kvartal
- 4. januar 2027. – cijena za četvrti kvartal.
Cijene će biti objavljene na web stranici Evropske komisije posvećenoj CBAM-u, kao i u CBAM registru, koji služi kao centralni sistem za upravljanje prijavama emisija i certifikatima. Pored toga, Evropska komisija trenutno provodi i postupak javne nabavke za uspostavu zajedničke centralne platforme koja će upravljati prodajom i otkupom CBAM certifikata. Ovi koraci predstavljaju važan dio priprema za potpunu primjenu CBAM mehanizma, koji će imati značajan uticaj na međunarodnu trgovinu i poslovanje kompanija koje izvoze robu na tržište Evropske unije.
